Piotr Łopuszański z Krakowa, autor wielu prac o Leśmianie, m.in. biografii „Bolesław Leśmian. Marzyciel nad przepaścią" oraz książki „Zofia i Bolesław Leśmianowie", wystąpił z interesującym referatem „Światopogląd Bolesława Leśmiana".
Leśmian tworzył przez 42 lata. Inny światopogląd wyznawał i inną koncepcję poezji, gdy był młodym studentem, a inny jak już był człowiekiem blisko 60-letnim.
- Najbardziej istotne przejawy światopoglądu Leśmiana, które wyraził w esejach czy recenzjach, to na pewno bergsonizm, czyli przekonanie o wiecznie zmiennej rzeczywistości, do której poezja przy pomocy rytmu ma się dopasować. To jest też wpływ Fryderyka Nitschego, czyli przekonanie o istnieniu dwóch klas ludzi: twórczych i przeciętnych. Leśmian był przerażony nawałą ludzi przeciętnych. Był także przekonany, że w dawnych epokach ludzie byli bardziej nastawieni filozoficznie, odbierali rzeczywistość bardziej bezpośrednio i intuicyjnie, a im bliżej XIX i XX w. pojawiło się więcej schematów i racjonalizmu, którego był przeciwnikiem. Jak to się później przekładało na poezję, to już jest inna sprawa. Np. z filozofii Leśmiana nie wynika, że trzeba pisać o dusiołkach czy ludziach na wsi. Dla Leśmiana w poezji najważniejszy jest rytm, a nie treść utworu - mówił Piotr Łopuszański.
Powszechnie uważa się, że Leśmian był człowiekiem apolitycznym, co nie jest zgodne z prawdą. Jego teksty - jak podkreślał Łopuszański - były cenzurowane w PRL.
K.Cz.
Tygodnik Zamojski
16 maja 2007 r.
